تفاوت PageSpeed Insights و Core Web Vitals چیست؟ راهنمای کامل

PageSpeed Insights چیست؟

PageSpeed Insights یا PSI یکی از ابزارهای گوگل برای بررسی عملکرد صفحات وب است. این ابزار می‌تواند یک URL مشخص را بررسی کرده و اطلاعاتی درباره عملکرد، تجربه کاربری و برخی مشکلات فنی صفحه ارائه کند.

یکی از ویژگی‌های مهم PageSpeed Insights این است که می‌تواند داده‌های مختلفی را در کنار یکدیگر نمایش دهد. بنابراین توسعه‌دهنده می‌تواند علاوه بر مشاهده وضعیت معیارهای مهم، پیشنهادهایی برای بهبود عملکرد صفحه دریافت کند.

برای مثال، گزارش PageSpeed Insights ممکن است مشکلاتی مانند منابع مسدودکننده رندر، تصاویر سنگین، کدهای غیرضروری، زمان پاسخ سرور یا مشکلات مربوط به بارگذاری منابع را نشان دهد.

Core Web Vitals چیست؟

Core Web Vitals مجموعه‌ای از معیارهای استاندارد گوگل برای اندازه‌گیری جنبه‌های مهم تجربه کاربری در صفحات وب است.

معیارهای اصلی Core Web Vitals شامل سه شاخص هستند:

• LCP: اندازه‌گیری سرعت بارگذاری محتوای اصلی صفحه
• INP: اندازه‌گیری میزان پاسخ‌گویی صفحه به تعاملات کاربر
• CLS: اندازه‌گیری میزان پایداری بصری صفحه

این معیارها از دیدگاه تجربه کاربر اهمیت دارند و می‌توانند به مدیر سایت کمک کنند بفهمد کاربران هنگام بازدید از صفحات مختلف چه تجربه‌ای دارند.

تفاوت اصلی PageSpeed Insights و Core Web Vitals

مهم‌ترین تفاوت این است که PageSpeed Insights یک ابزار است، اما Core Web Vitals مجموعه‌ای از معیارها است.

آیا امتیاز PageSpeed همان Core Web Vitals است؟

خیر. یکی از رایج‌ترین اشتباهات در تحلیل سرعت سایت این است که امتیاز PageSpeed را با وضعیت Core Web Vitals یکی بدانیم.

امتیاز PageSpeed یک امتیاز کلی در گزارش عملکرد است و از مجموعه‌ای از شاخص‌ها و محاسبات به دست می‌آید. بنابراین ممکن است یک صفحه امتیاز عملکرد بالایی داشته باشد اما در یکی از معیارهای Core Web Vitals وضعیت مناسبی نداشته باشد.

برعکس، ممکن است یک سایت امتیاز عملکرد متوسطی داشته باشد اما معیارهای Core Web Vitals آن در وضعیت خوبی باشند.

بنابراین نباید فقط با مشاهده عددی مانند ۹۰ یا ۱۰۰ درباره کیفیت تجربه کاربری یک سایت قضاوت کرد.

LCP چیست؟

LCP یا Largest Contentful Paint یکی از Core Web Vitals است و زمان نمایش بزرگ‌ترین عنصر محتوایی قابل مشاهده در بخش اولیه صفحه را بررسی می‌کند.

این عنصر می‌تواند در بسیاری از صفحات شامل یک تصویر بزرگ، عنوان اصلی یا بخش بزرگی از محتوای صفحه باشد.

اگر LCP زیاد باشد، کاربر ممکن است احساس کند صفحه هنوز در حال بارگذاری است؛ حتی اگر بخش‌هایی از صفحه زودتر نمایش داده شده باشند.

برای بهبود LCP معمولاً باید عواملی مانند سرعت پاسخ سرور، نحوه بارگذاری تصاویر، منابع CSS و JavaScript، فونت‌ها و منابع اصلی صفحه بررسی شوند.

INP چیست؟

INP یا Interaction to Next Paint میزان پاسخ‌گویی صفحه به تعاملات کاربر را ارزیابی می‌کند.

برای مثال، زمانی که کاربر روی یک دکمه کلیک می‌کند، منویی را باز می‌کند یا با یک عنصر تعاملی کار می‌کند، صفحه باید بتواند در زمان مناسب به این تعامل واکنش نشان دهد.

اگر JavaScript سنگین یا پردازش‌های طولانی باعث شوند صفحه بعد از تعامل کاربر برای مدتی پاسخ‌گو نباشد، تجربه کاربری ضعیف خواهد شد.

به همین دلیل بهینه‌سازی JavaScript، کاهش کارهای طولانی روی Thread اصلی و بهبود معماری کد می‌تواند در بهبود INP مؤثر باشد.

CLS چیست؟

CLS یا Cumulative Layout Shift پایداری بصری صفحه را اندازه‌گیری می‌کند.

فرض کنید کاربر در حال خواندن یک مقاله است و ناگهان یک تصویر یا تبلیغ در بالای صفحه بارگذاری می‌شود و محتوای صفحه را به پایین منتقل می‌کند. چنین جابه‌جایی‌هایی می‌توانند تجربه کاربر را مختل کنند.

اختصاص دادن ابعاد مناسب برای تصاویر و سایر عناصر، مدیریت صحیح تبلیغات و جلوگیری از تغییر ناگهانی اندازه عناصر می‌تواند به کاهش CLS کمک کند.

PageSpeed Insights از چه نوع داده‌هایی استفاده می‌کند؟

یکی از نکات مهم هنگام استفاده از PageSpeed Insights این است که بین داده‌های واقعی کاربران و داده‌های آزمایشگاهی تفاوت وجود دارد.

داده‌های واقعی کاربران

داده‌های واقعی یا Field Data از تجربه واقعی کاربران در شرایط مختلف جمع‌آوری می‌شوند. این داده‌ها می‌توانند تفاوت دستگاه‌ها، شبکه‌ها و شرایط استفاده کاربران را بهتر نشان دهند.

بنابراین ممکن است عملکرد یک سایت در یک کامپیوتر قدرتمند بسیار خوب باشد اما کاربران موبایل با اینترنت ضعیف‌تر تجربه متفاوتی داشته باشند.

داده‌های آزمایشگاهی

Lab Data در یک محیط آزمایشی کنترل‌شده تولید می‌شود. این داده‌ها برای عیب‌یابی و آزمایش تغییرات فنی بسیار مفید هستند.

با این حال، نتیجه آزمایشگاهی الزاماً دقیقاً همان چیزی نیست که تمام کاربران واقعی سایت تجربه می‌کنند.

چرا نتیجه PageSpeed در دو زمان مختلف تغییر می‌کند؟

سرعت یک صفحه عددی کاملاً ثابت نیست. شرایط شبکه، وضعیت سرور، منابع صفحه، دستگاه آزمایش و حتی تغییرات محتوایی می‌توانند روی نتیجه تأثیر بگذارند.

در مورد داده‌های واقعی نیز وضعیت کاربران سایت می‌تواند در طول زمان تغییر کند. برای مثال اگر بخش زیادی از کاربران یک سایت از دستگاه‌های موبایل و شبکه‌های کند استفاده کنند، داده‌های واقعی ممکن است با نتیجه یک تست آزمایشگاهی متفاوت باشد.

آیا رسیدن به امتیاز ۱۰۰ در PageSpeed ضروری است؟

خیر. هدف اصلی بهینه‌سازی سایت نباید صرفاً رسیدن به عدد ۱۰۰ باشد.

هدف مهم‌تر، ایجاد تجربه‌ای سریع، پایدار و پاسخ‌گو برای کاربران واقعی است. ممکن است یک سایت با امتیاز کمتر از ۱۰۰، از نظر تجربه کاربری و Core Web Vitals عملکرد بسیار خوبی داشته باشد.

به همین دلیل بهتر است به جای وسواس روی امتیاز نهایی، ابتدا مشکلات مهم عملکردی را شناسایی و بر اساس تأثیر آن‌ها روی کاربران اولویت‌بندی کنیم.

آیا Core Web Vitals روی سئو تأثیر دارد؟

Core Web Vitals بخشی از سیستم‌های ارزیابی تجربه صفحه در گوگل است و وضعیت مناسب آن می‌تواند به ارائه تجربه کاربری بهتر کمک کند. با این حال، خوب بودن Core Web Vitals به تنهایی تضمین‌کننده رتبه بالا در نتایج جستجو نیست.

گوگل برای رتبه‌بندی صفحات عوامل متعددی را در نظر می‌گیرد؛ بنابراین سرعت و تجربه کاربری باید در کنار کیفیت محتوا، ارتباط محتوا با جستجوی کاربر، اعتبار سایت، ساختار فنی و سایر عوامل سئو بررسی شوند.

چگونه با PageSpeed Insights سایت را بررسی کنیم؟

1. URL صفحه موردنظر را وارد کنید.
2. گزارش عملکرد را بررسی کنید.
3. وضعیت داده‌های واقعی کاربران را در صورت وجود بررسی کنید.
4. معیارهای Core Web Vitals را بررسی کنید.
5. داده‌های آزمایشگاهی را برای عیب‌یابی مشاهده کنید.
6. بخش Opportunities و Diagnostics را بررسی کنید.
7. مشکلات مهم را بر اساس میزان تأثیر اولویت‌بندی کنید.
8. پس از اعمال تغییرات، صفحه را دوباره آزمایش کنید.

برای بهبود Core Web Vitals چه چیزهایی را بررسی کنیم؟

برای بهبود LCP

• کاهش زمان پاسخ سرور
• بهینه‌سازی تصاویر اصلی صفحه
• استفاده صحیح از کش
• کاهش منابع غیرضروری
• بهینه‌سازی CSS و JavaScript
• بهبود نحوه بارگذاری فونت‌ها

برای بهبود INP

• کاهش JavaScript غیرضروری
• کاهش Long Taskها
• بهینه‌سازی Event Handlerها
• کاهش پردازش‌های سنگین سمت کاربر
• بهبود عملکرد عناصر تعاملی

برای بهبود CLS

• تعیین ابعاد تصاویر
• جلوگیری از تغییر ناگهانی اندازه عناصر
• مدیریت مناسب تبلیغات
• بهینه‌سازی بارگذاری فونت‌ها
• رزرو فضای موردنیاز برای عناصر پویا

تفاوت PageSpeed Insights با ابزارهای تست سرعت دیگر

PageSpeed Insights تنها ابزار موجود برای تحلیل عملکرد وب نیست. ابزارهای دیگری نیز برای بررسی سرعت و عملکرد وجود دارند؛ اما PageSpeed Insights به دلیل ارتباط با اکوسیستم گوگل و ارائه اطلاعات مربوط به تجربه کاربران، برای بسیاری از متخصصان سئو و توسعه‌دهندگان ابزار مهمی محسوب می‌شود.

با این حال، برای تحلیل حرفه‌ای عملکرد یک سایت بهتر است تنها به یک تست یا یک عدد وابسته نباشیم. بررسی داده‌های واقعی کاربران، ابزارهای توسعه‌دهنده مرورگر، لاگ‌های سرور و ابزارهای مانیتورینگ می‌توانند تصویر دقیق‌تری ارائه کنند.

یک مثال ساده برای درک تفاوت

فرض کنید یک سایت را با PageSpeed Insights بررسی می‌کنید و امتیاز عملکرد آن ۹۵ است. این عدد به تنهایی نمی‌گوید که تجربه تمام کاربران سایت عالی است.

حالا در گزارش می‌بینید که یکی از Core Web Vitals برای بخش قابل‌توجهی از کاربران در وضعیت مناسبی قرار ندارد. در این شرایط، صرفاً افزایش امتیاز آزمایشگاهی هدف مناسبی نیست و باید علت مشکل واقعی کاربران بررسی شود.

بنابراین می‌توان این رابطه را به شکل ساده زیر در نظر گرفت:

PageSpeed Insights = ابزار تحلیل

Core Web Vitals = مجموعه‌ای از معیارهای مهم تجربه کاربری

اشتباهات رایج در تحلیل PageSpeed و Core Web Vitals

• تمرکز صرف بر امتیاز ۱۰۰
• نادیده گرفتن داده‌های واقعی کاربران
• یکسان دانستن PageSpeed و Core Web Vitals
• تست فقط صفحه اصلی سایت
• بی‌توجهی به عملکرد نسخه موبایل
• اجرای تغییرات فنی بدون اندازه‌گیری مجدد
• بهینه‌سازی موارد کم‌اهمیت به جای مشکلات اصلی
• تصمیم‌گیری صرفاً بر اساس یک تست آزمایشگاهی

آیا باید تمام صفحات سایت را با PageSpeed Insights بررسی کنیم؟

در سایت‌های بزرگ بهتر است عملکرد فقط صفحه اصلی بررسی نشود. صفحات مهم مانند صفحات خدمات، دسته‌بندی‌ها، مقالات، صفحات محصول و صفحات فرود ممکن است ساختار و منابع متفاوتی داشته باشند.

برای مثال، یک صفحه مقاله ممکن است تصاویر و محتوای متنی زیادی داشته باشد، در حالی که یک صفحه خدمات ممکن است اسکریپت‌ها و عناصر تعاملی بیشتری داشته باشد. بنابراین عملکرد این صفحات می‌تواند کاملاً متفاوت باشد.

PageSpeed و Core Web Vitals در سایت‌های وردپرسی

در سایت‌های وردپرسی، مشکلات عملکرد می‌توانند به دلایل مختلفی مانند افزونه‌های متعدد، قالب سنگین، تصاویر بزرگ، اسکریپت‌های غیرضروری، هاست نامناسب یا پیکربندی نادرست کش ایجاد شوند.

استفاده از افزونه‌های بهینه‌سازی می‌تواند در برخی پروژه‌ها مفید باشد، اما نصب تعداد زیادی افزونه بدون بررسی اثر آن‌ها ممکن است نتیجه معکوس داشته باشد.

بنابراین بهتر است ابتدا مشکل شناسایی شود و سپس راهکار متناسب با علت آن انتخاب شود.

PageSpeed و Core Web Vitals در سایت‌های اختصاصی

در سایت‌های اختصاصی، کنترل بیشتری روی HTML، CSS، JavaScript، APIها، سرور و معماری نرم‌افزار وجود دارد. در نتیجه می‌توان بسیاری از مشکلات عملکردی را در سطح کد و معماری برطرف کرد.

البته اختصاصی بودن سایت به خودی خود به معنی سریع بودن آن نیست. یک سایت اختصاصی با کدنویسی یا معماری نامناسب نیز می‌تواند عملکرد ضعیفی داشته باشد.

جمع‌بندی

PageSpeed Insights و Core Web Vitals یک مفهوم واحد نیستند. PageSpeed Insights ابزاری برای تحلیل عملکرد یک صفحه وب است، در حالی که Core Web Vitals مجموعه‌ای از معیارهای مشخص برای ارزیابی جنبه‌های مهم تجربه کاربری هستند.

سه معیار اصلی Core Web Vitals یعنی LCP، INP و CLS به ترتیب به بارگذاری محتوای اصلی، پاسخ‌گویی به تعاملات و پایداری بصری صفحه مربوط می‌شوند.

هنگام بررسی سئو و سرعت سایت بهتر است فقط به امتیاز PageSpeed توجه نکنید. وضعیت Core Web Vitals، داده‌های واقعی کاربران، عملکرد موبایل و مشکلات فنی شناسایی‌شده در گزارش نیز باید در کنار یکدیگر بررسی شوند.

در نهایت، هدف اصلی بهینه‌سازی سرعت سایت رسیدن به یک عدد خاص نیست؛ بلکه باید کاری کرد که کاربران بتوانند صفحات را سریع مشاهده کنند، بدون تأخیر با آن‌ها تعامل داشته باشند و هنگام بارگذاری با جابه‌جایی ناگهانی عناصر مواجه نشوند.